Een Scope 12 inspectie is de SCIOS-inspectie van zonnestroominstallaties (PV-systemen): de panelen, het montagesysteem, de DC- en AC-bekabeling, de omvormers en de aansluiting op de elektrische installatie. De inspectie wordt uitgevoerd door een SCIOS-gecertificeerd inspectiebedrijf volgens SCIOS Technisch Document 18 (TD18) en wordt door brandverzekeraars gevraagd bij zakelijke daken, vaak vanaf circa 50 panelen; sommige verzekeraars hanteren geen minimum.
Waarom Scope 12?
Scope 12 is ontwikkeld op initiatief van het Verbond van Verzekeraars, Holland Solar en de inspectiebranche (iKeur en Techniek Nederland), als antwoord op de snelle groei van zonnepanelen en de installatiefouten die daarbij aan het licht kwamen. SCIOS heeft de definitie en TD18 op 3 april 2020 vastgesteld; eind februari 2021 waren de eerste 23 inspectiebedrijven gecertificeerd. In oktober 2026 zijn dat er circa 240.
Uit onderzoek van NIPV, TNO en NEN (2024, in opdracht van het ministerie van EZK) blijkt dat in één jaar 152 gebouwbranden plaatsvonden in gebouwen met zonnepanelen, op circa 10.000 gebouwbranden. Van de 70 onderzochte branden ontstonden er 30 in de PV-installatie zelf; de precieze oorzaak bleef in de meeste gevallen onbekend. Het risico per installatie is klein, maar de gevolgen van een dakbrand zijn groot — en dat is precies waar de inspectie op is gericht.
EBI en PI
Scope 12 kent twee inspectievormen:
- EBI (Eerste of Bijzondere Inspectie): de eerste inspectie van een installatie, gericht op de kwaliteit van de aanleg: voldoet de installatie aan de normen, de instructies van de fabrikant en het ontwerp? Bij nieuwbouw is dit in de praktijk de opleverinspectie, maar een EBI is ook vereist bij een bestaande installatie zonder EBI-basisverslag.
- PI (Periodieke Inspectie): de vervolginspectie, gericht op de toestand van de installatie: slijtage, schade, vervuiling en veranderingen door gebruik en weer. Een PI vereist een eerder EBI-basisverslag; ontbreekt dat, dan begint u met een EBI.
De termijn voor de PI is volgens TD18 5 jaar, tenzij in een overeenkomst (meestal de polis) een andere termijn is vastgelegd; verzekeraars hanteren vaak 3 tot 5 jaar. Lees meer bij EBI versus PI en de termijn.
Wat wordt geïnspecteerd?
De inspecteur controleert de documentatie (legplan, stringplan, kabelplan, constructieverklaring, gegevens van panelen en omvormers), beoordeelt op het dak de bevestiging, ballast, bekabeling, connectoren en doorvoeren, en binnen de omvormers, de verdeelinrichting en de vereffening. Daarbij horen metingen aan AC- en DC-zijde: continuïteit van beschermings- en vereffeningsleidingen, isolatieweerstand, aardlekbeveiliging, open-klemspanning en kortsluitstroom per string. Thermografie van omvormers en connectoren is een veelgebruikt hulpmiddel. Zie waaruit bestaat een Scope 12 inspectie?
Is Scope 12 verplicht?
Niet wettelijk. De verplichting komt uit de polis van uw brandverzekeraar: Interpolis stelt de inspectie verplicht boven 50 panelen, Univé bij zonnepanelen op een veestal, en de meeste verzekeraars eisen bij zakelijke daken een EBI bij oplevering en daarna een periodieke inspectie. Zie is een Scope 12 inspectie verplicht?
Scope 12 is geen Scope 10
Een Scope 10 inspectie beoordeelt de elektrische installatie van het gebouw op brandrisico volgens NTA 8220. Van de zonnestroominstallatie worden daarbij alleen de omvormers en de direct aangesloten stekers als elektrisch materieel beoordeeld; de installatie als geheel (panelen, DC-bekabeling, montage) valt onder Scope 12. Een Scope 10 vervangt een Scope 12 dus niet. Heeft u een bedrijfspand met zonnepanelen, dan vraagt uw verzekeraar meestal beide. Alles over Scope 10 leest u op onze zustersite scope10info.nl.
Wie voert de inspectie uit?
Alleen een inspectiebedrijf met een geldig SCIOS-certificaat voor Scope 12, verleend door Bureau Veritas, DEKRA of Kiwa. Inspecteurs hebben een SCIOS-diploma Scope 12; Scope 12 bouwt niet voort op andere scopes. In onze bedrijvengids vindt u de gecertificeerde bedrijven per provincie.
Wat kost het?
Vanafprijzen van inspectiebedrijven en verzekeraars liggen tussen circa € 295 en € 585 exclusief btw voor kleinere installaties; grote installaties en een EBI kosten meer. Zie wat kost een Scope 12 inspectie?